Stichting Veldstudie Hei- en Boeicop

Stichting Veldstudie Hei- en Boeicop. Natuurkampen, accomodatieverhuur, recreatiemogelijkheden en veldwerk.

U bent hier: Home >> Veldwerk >> Veldwerkprogramma's

Veldwerkprogramma's

Hieronder vindt u een keuze uit voorbeelden van programma's zoals wij die aan kunnen bieden. Echter: voor iedere doelgroep maakt de Stichting Veldstudie veldwerkprogramma's op maat.

Een programma wordt altijd opgesteld in overleg met de docenten van de school en wordt zo afgestemd op het niveau en de leerwensen van de leerlingen.

Educatief medewerkers van de stichting begeleiden de projecten en zijn merendeels leraar biologie of aardrijkskunde en deskundig op het gebied van natuur- en milieueducatie en begeleiding van projecten. Zij worden geassisteerd door stagiairs van lerarenopleidingen en universiteiten.

Uiteraard kunnen de dagen op veel andere manieren worden ingevuld. Het onderstaande dient enkel als voorbeelden van mogelijke veldwerkprogramma's. Meer weten?


Voorbeeld van een 1-daags programma
Voorbeeld van een 3-daags programma
Voorbeeld van een 5-daags programma

Voorbeeld van een 1-daags programma

Basisonderwijs

Ochtend
De groep wordt ontvangen met koffie/thee en koek, en welkom geheten door de educatief medewerker. Het veldwerkprogramma wordt uitgelegd. Met veldwerkmaterialen en werkbladen wordt een eenvoudig onderzoekje gedaan op een bepaalde plek. De leerlingen werken in kleine groepjes. Er kunnen (afwisselend) waterdieren of bodemdieren gevangen worden. Planten kunnen worden gedetermineerd, of de hoogte van bomen kan worden gemeten. Ook wordt er meestal een grondboring gedaan.

Middag
De leerlingen werken hun waarnemingen en metingen uit, door bijvoorbeeld de dieren te tekenen en op naam te brengen. Soms doen zij nog enkele proefjes of experimenten in het laboratorium.
De leerlingen trekken eenvoudige conclusies over het gebied dat ze bezochten. Ook kunnen ze bijvoorbeeld werken aan een poster over een sloot/gebied of een kijkdoos maken met planten en/of paddestoelen.

Voortgezet onderwijs

Vooraf
Op school hebben de leerlingen al voorbereidende lessen gehad. Tijdens deze lessen hebben ze geleerd naar wat voor gebied ze gaan, wat de onderzoeksmogelijkheden daar zijn en hoe je een onderzoek opzet.

Ochtend
De groep wordt ontvangen met koffie/thee en koek, en welkom geheten door de educatief medewerker. Na de koffie worden de leerlingen via een korte introductie bekend gemaakt met de verschillende veldwerkmaterialen die ze gaan gebruiken bij hun onderzoek. De benodigde materialen worden verstrekt en de leerlingen gaan op pad. De leerlingen werken in kleine groepjes. Ze doen metingen aan milieu en landschap en verzamelen bodem- en watermonsters. Tevens nemen ze organismen mee naar het veldstudiecentrum

Middag
De leerlingen werken hun waarnemingen en metingen uit. In het laboratorium worden metingen gedaan aan bodem- en watermonsters. In de grote recreatiezaal worden met binoculairs en microscopen dieren en planten op naam gebracht. In de bibliotheek wordt relevante informatie opgezocht. Alle gegevens worden in een logboek duidelijk beschreven.

Achteraf
Verwerking van alle gegevens tot een verslag of presentatie kan op school plaatsvinden.

Voorbeeld van een 3-daags programma

Basisonderwijs

Eerste dag
Ochtend
De groep wordt ontvangen met koffie/thee en koek. De veldwerker licht het veldwerkprogramma en met name het middagonderdeel toe. Hierna is er tijd om de accommodatie te verkennen.

Middag
Er wordt een verkenningstocht gehouden in de omgeving. De leerlingen lopen in kleine groepjes met een begeleider waarbij onderweg opdrachten worden gemaakt. Ook wordt onderweg een veldwerkcircuit uitgevoerd. De nadruk ligt op het oefenen van veldwerktechnieken en het zoeken en speuren naar beestjes of andere opvallende dingen in de natuur. De leerlingen schrijven hun belevenissen van die dag op in hun dagboek, of maken een muurkrant.

Avond
Er wordt een dialezing gehouden over het gebied. Er is tijd voor een avondprogramma van de school zoals een spel, of een korte avondwandeling waarbij met een batdetector naar vleermuizen wordt geluisterd.

Tweede dag
Ochtend
De leerlingen krijgen een korte uitleg over onderzoekjes doen en bedenken per groep van 4 zelf een onderzoekje. De leerlingen gaan op pad om onderzoeksgegevens (zoals beestjes, planten, bodemmonsters) te verzamelen.

Middag
De leerlingen werken hun onderzoeksgegevens uit door bijvoorbeeld de meegebrachte organismen op naam te brengen en te tekenen of simpele proefjes te doen met water- of bodemmonsters.
De leerlingen richting een tentoonstelling in van hun onderzoek. Als anderen bij hen komen kijken moeten zij er iets over vertellen. De leerlingen hebben tijd om de bonte avond voor te bereiden.

Avond
Het is bonte avond.

Derde dag
Ochtend
Er wordt opgeruimd en ingepakt. De leerlingen bezoeken nog een laatste excursieplaats. Via de excursieplaats rijdt de bus terug naar de school.

Voortgezet onderwijs

Eerste dag
Ochtend
De groep wordt ontvangen met koffie/thee en koek. De veldwerker licht het veldwerkprogramma toe. Er wordt een verkenningstocht gehouden in de omgeving. De leerlingen lopen in kleine groepjes zelfstandig een route waarbij onderweg opdrachten worden gemaakt. Zo maken ze kennis met de verschillende onderzoeksmogelijkheden, de veldwerkplekken en leren ze de omgeving kennen.

Middag
Door middel van een postentocht of veldwerkcircuit oefenen de leerlingen de verschillende veldwerktechnieken. Bij iedere post is een begeleider die uitleg geeft. Bedoeling is om de verschillende veldwerkmaterialen te leren kennen en om te leren welke metingen je op welke manier kunt doen. Verder is het een inleiding in het zoeken naar organismen.

Avond
Er wordt een dialezing gehouden over het gebied. Hierna maken de leerlingen een onderzoeksopzet waarin ze via een vast stappenplan beschrijven hoe ze hun onderzoek gaan uitvoeren. Ze bedenken een vraag, hypothese, methode en stellen een lijst op van benodigde materialen. Daarna is nog wat tijd om er een gezellige avond van te maken.

Tweede dag
Ochtend
De leerlingen gaan naar verschillende locaties om onderzoeksgegevens (waterdieren, bodemdieren, planten, bodem- en watermonsters) te verzamelen.

Middag
De leerlingen werken hun waarnemingen en metingen uit. In het laboratorium worden metingen gedaan aan bodem- en watermonsters. In de grote recreatiezaal worden met binoculairs en microscopen dieren en planten op naam gebracht. In de bibliotheek wordt relevante informatie opgezocht. Alle gegevens worden in een logboek duidelijk beschreven.

Avond
Alle gegevens worden verwerkt in een verslag of er wordt gewerkt aan een presentatie. Dat kan met posters maar ook door gebruik te maken van de beamer en laptops. Als alles klaar is kan er nog wat uitgepuft worden tijdens een gezellige avond.

Derde dag
Ochtend
Er wordt opgeruimd en ingepakt. Hierna vinden de presentaties plaats van ieder onderzoek. Bij een grote groep kunnen die presentaties in twee verschillende ruimtes plaatsvinden. Na de presentaties staat de bus al te wachten om terug naar school te gaan.

Voorbeeld van een 5-daags programma

Basisonderwijs

Eerste dag
Ochtend
De groep wordt ontvangen met koffie/thee en koek. De veldwerker licht het veldwerkprogramma en met name het middagonderdeel toe. Hierna is er tijd om de accommodatie te verkennen.
Middag
Er wordt een verkenningstocht gehouden in de omgeving. De leerlingen lopen in kleine groepjes met een begeleider waarbij onderweg opdrachten worden gemaakt. Ze zoeken en speuren naar beestjes of andere opvallende dingen in de natuur. De leerlingen schrijven hun belevenissen van die dag op in hun dagboek, of maken een muurkrant.
Avond
Er wordt een dialezing gehouden over het gebied. Er is tijd voor een avondprogramma van de school zoals een spel, of een korte avondwandeling waarbij met een batdetector naar vleermuizen wordt geluisterd.

Tweede dag
Ochtend
Er wordt een korte instructie gegeven over natuurbeheerswerk. Waarom het belangrijk is, wat er precies gebeurt en waar ze naar toe gaan. Daarna vertrekt de groep per fiets naar de locatie. Ter plekke krijgt de groep een excursie in het gebied of op het bedrijf.
Middag
De natuurbeheersactiviteiten worden uitgevoerd onder deskundige begeleiding. Veiligheid staat natuurlijk voorop. Later in de middag is er vrije tijd, of wordt er een spel georganiseerd.
Avond
Er wordt een (natuur)film vertoond, of een avondspel georganiseerd.

Derde dag
Ochtend
De leerlingen gaan naar verschillende locaties om materialen in de natuur te verzamelen, sporen van dieren, resten van plant en dier, mooi gevormde takken, zaden en vruchten, enz. te verzamelen. Ze denken na over wat ze daarmee zouden kunnen uitbeelden. Ook wordt onderweg een veldwerkcircuit uitgevoerd om kennis te maken met de verschillende manieren, waarop je de natuur kunt onderzoeken.

Middag
De leerlingen werken de meegebrachte natuurlijke materialen op een creatieve manier uit, bijvoorbeeld met een optreden, op een poster of in een kijkdoos of ze construeren er iets kunstzinnigs mee. De leerlingen werken het dagboek, of de muurkrant bij.

Avond
gezamenlijk spel

Vierde dag
Ochtend
De leerlingen krijgen een korte uitleg over onderzoekjes doen en bedenken per groep van 4 zelf een onderzoekje. De leerlingen gaan op pad om onderzoeksgegevens (zoals beestjes, planten, bodemmonsters) te verzamelen.

Middag
De leerlingen werken hun onderzoeksgegevens uit door bijvoorbeeld de meegebrachte organismen op naam te brengen en te tekenen of simpele proefjes te doen met water- of bodemmonsters.
De leerlingen richting een tentoonstelling in van hun onderzoek. Als anderen bij hen komen kijken moeten zij er iets over vertellen. De leerlingen hebben tijd om de bonte avond voor te bereiden.

Avond
Het is bonte avond.

Vijfde dag
Ochtend
Er wordt opgeruimd en ingepakt. De leerlingen bezoeken nog een laatste excursieplaats. Via de excursieplaats rijdt de bus terug naar de school.

Voortgezet onderwijs

Eerste dag
Ochtend
De groep wordt ontvangen met koffie/thee en koek. De veldwerker licht het veldwerkprogramma en met name het middagonderdeel toe. Hierna is er tijd om de accommodatie te verkennen.

Middag
Er wordt een verkenningstocht gehouden in de omgeving. De leerlingen lopen in kleine groepjes zelfstandig een route waarbij onderweg opdrachten worden gemaakt. Zo maken ze kennis met de verschillende onderzoeksmogelijkheden, de veldwerkplekken en leren ze de omgeving kennen.

Avond
Korte uitleg over excursieprogramma van morgen en keuze maken. Daarna is er tijd voor een fietstocht naar een natuurgebied in de omgeving. Leerlingen die ervoor kiezen kunnen mee. Andere kunnen op het centrum blijven en een film kijken.

Tweede dag
Ochtend
Per fiets op excursie. Ter plekke is een deskundige aanwezig die de groep uitleg geeft over een gebied of bedrijf (Afvalwaterzuivering, Stuw en sluis in de rivier de Lek, Natuurgebied Bolgerijen, Windmolen, Gemaal etc.).

Middag
Door middel van een postentocht of veldwerkcircuit oefenen de leerlingen de verschillende veldwerktechnieken. Bij iedere post is een begeleider die uitleg geeft. Bedoeling is om de verschillende veldwerkmaterialen te leren kennen en om te leren welke metingen je op welke manier kunt doen. Verder is het een inleiding in het zoeken naar organismen.

Avond
Er wordt een dialezing gehouden over het gebied. Hierna maken de leerlingen een onderzoeksopzet waarin ze via een vast stappenplan beschrijven hoe ze hun onderzoek gaan uitvoeren. Ze bedenken een vraag, hypothese, methode en stellen een lijst op van benodigde materialen. Daarna is nog wat tijd om er een gezellige avond van te maken.

Derde dag
Ochtend
De leerlingen gaan naar verschillende locaties om onderzoeksgegevens (waterdieren, bodemdieren, planten, bodem- en watermonsters) te verzamelen.

Middag
De leerlingen werken hun waarnemingen en metingen uit. In het laboratorium worden metingen gedaan aan bodem- en watermonsters. In de grote recreatiezaal worden met binoculairs en microscopen dieren en planten op naam gebracht. In de bibliotheek wordt relevante informatie opgezocht. Alle gegevens worden in een logboek duidelijk beschreven.

Avond
Korte voorpresentatie van de onderzoeksresultaten van vandaag. Nadruk ligt op leermomenten en waar verbetering nog mogelijk is. Advies voor vervolg op de volgende dag.

Vierde dag
Ochtend
De leerlingen gaan voor aanvullende gegevens terug naar de benodigde locaties en verwerken de gevonden resultaten in hun logboek.

Middag
Alle gegevens worden verwerkt in een verslag of er wordt gewerkt aan een presentatie. Dat kan posters maar ook door gebruik te maken van de beamer en laptops. Halverwege de middag is het tijd voor sport en spel. Er ontstaat een voetbal-, tafeltennis- en dartcompetitie. Andere leerlingen doen het even rustig aan.

Avond
Er is tijd voor een excursie dichtbij. Dit kan een korte avondwandeling zijn waarbij met een batdetector naar vleermuizen wordt geluisterd. Ook kunnen we sterren en planeten gaan kijken op het veld achter het veldstudiecentrum.

Vijfde dag
Ochtend
Er wordt opgeruimd en ingepakt. Hierna vinden de presentaties plaats van ieder onderzoek. Bij een grote groep kunnen die presentaties in twee verschillende ruimtes plaatsvinden. Na de presentaties staat de bus al te wachten om terug naar school te gaan.


Top